Tuisblad

Inhoudsopgawe Voorwoord Groeteboodskappe Aanloop Stigting
  Groei Toekomsperspektief Fotobeeld Bylae  

 

Streke

Oostelike Provinsie

Westelike Provinsie Wits Noord-Tvl Natal
Vrystaat Wes-Transvaal Verre Noord Tvl Suid-Kaap Vaaldriehoek

 

Verre Noord –Transvaal

Volgens die presensielys was daar agt en twintig entoesiaste bymekaar toe die Verre Noord-Transvaalstreek op Vrydag, 2 Maart 1990, in Pietersburg gestig is. Dit sluit Nico van Rensburg en Willie Fourie van die Hoofbestuur in én belangstellendes uit TBK-geledere daar plaaslik o.a. Piet Bester, bekende musikant en historikus in die Boeremusiekwêreld. Enkeles van Potgietersrus kom kuier ook.

34-ferns.jpg (73387 bytes)

Paul Ferns by die traporrel op Lydenburg in 1994

Die eerste bestuur is Paul Ferns (voorsitter), Willie Brandt (vise-voorsitter), Cora Ferns (sekretaris), dr. Ernie Mocke en Piet Stanton - ook seremonie-meester vir die aand. En daarmee begin die Verre-Noordstreek, ook gedra deur die openingsgebed van Piet Bester die aand. Dit gaan vir hierdie Christengelowiges ook om die bewaring van kultuurskatte.

Die eerste kantoor van die Gilde in die verre noorde is die huis van Paul en Cora Ferns in Groblerstraat 76, Pietersburg. Dit sou diens moes lewer aan 'n groot gebied van Potgietersrus tot Messina in die noorde en van Phalaborwa in die ooste tot Thabazimbi in die weste.

As 'n kultuurorganisasie poog die Gilde in die verre noorde van die begin af om die ATKV by sy funksies te betrek. Die nuwe streek was m.a.w. gou op koers en hou sy eerste funksie, sy sogenaamde “Kampvuurfees” op Saterdag, 28 April 1990, op die Doornkraalfeesterrein by Pietersburg. Paul Ferns se orkes en ander musikante, ook Nico van Rensburg, het dié dag opgevrolik met die beste Boeremusiek. Dié groot fees het 'n netto wins van R4000 opgelewer en was 'n besondere inspirasie vir die Verre-Noorders.

Terselfdertyd spog die Oostelike-Provinsiestreek weer met sy "Groot Boeremusiekfees" in April 1990 by Die Bronne in Uitenhage. Dit is die gees waarmee die Boeremusiekgilde oor die algemeen begin het — een van optimisme en geloof in die toekoms. Selfs in daardie jaar al bepleit van die Verre-Noorders die stigting van 'n streek in Namibië.

En so gaan dit voort. Die Munisipale Werknemersontspanningsaal in die Bur-gersentrum in Pietersburg dreun ook op 'n stadium van die Boeremusiek en die ritmiese danse. Die skaapvleis is op die spit en die Afrikaners glimlag weer. Die Boere van die Noorde hou van hulle Boeremusiek en beskou die gebied selfs as die "bakermat" van dié musiek.

Statistiek toon in elk geval dat die belangstelling aanvanklik aansienlik toegeneem het. In Oktober 1989 was daar maar ses Gildelede in Verre-Noord, terwyl 'n jaar later die getal tot een en sewentig gestyg het.

Die streek getuig ook van sy belangstelling om Boeremusiek onder die jongmense te bevorder, daarom stuur hy in 1990 'n skoolorkes na die nasionale kompetisie. Hy skenk in 1990 R150 as deel van 'n ooreenkoms tussen vyf streke oor 'n prys vir die skoolorkeste wat by die nasionale kompetisie in Silverton nie bo-uit kon kom nie. En een van dié orkeste was van die Tom Naudé Tegniese Skool in Pietersburg.

Die eerste bestuur lê die fondament dus goed. In 1991 neem Stoffel Fritz (voorsitter), Johan Botha (vise-voorsitter), Pieter Smit (sekretaris) en Babs van Greunen as bestuur oor. Opvallend van die Boeredanse in dié streek in die eerste jare, is dat Gildelede gratis toegang verleen is en dat ander belangstellendes vir R5 kon dans. Die verskillende musikante kry almal 'n beurt om te speel. Die streek is ook baie ingestel op gaskunstenaars. Sedert 1992 moes lede toegang betaal, hoewel minder as nie-lede soos die grondwet van die Gilde vereis.

Die nuwe politieke bedeling sedert 27 April 1994 in Suid-Afrika het tot gevolg gehad dat ook die Boeremusiekgilde, wat sy streekindeling betref, moes herstruktureer. Dit raak die Transvaalse Gildestreke in die besonder. Pretoria word byvoorbeeld deel van die PWV-gebied later Gauteng en is dus nie meer deel van Noord-Transvaal nie.

Dit het gelei tot die stigting van 'n nuwe Noord-Transvaalstreek wat die ou Verre Noord-Transvaal insluit. Hierdie nuwe streek is op 7 September 1994 te Pietersburg gestig en sluit lede vanaf Warmbad en verder noord in, terwyl die noord-westelike deel van Transvaal reeds op 12 Augustus 1994 al 'n nuwe streek gestig het. Laasgenoemde streek staan bekend as Noord-Wesstreek. Dié streek is op Rustenburg gestig en sluit o.m. die lede van Brits, Thabazimbi en Groot Marico in.

Die lede wat 'n leidende rol in die stigting van hierdie twee streke gespeel het, is Stella de Jager (Noord) en Louisa Schutte (Noord-Wes). By die stigting van die Noord-Wesstreek is Louisa Schutte dan ook as voorsitter gekies. Die plaaslike koerante, Rustenburg Herhald en Britspos, is ook genader vir reklame. Lede van die Dagbestuur wat dit bywoon, is Gerhardt Olckers en Nico van Rensburg.

Die nuwe Noord-Transvaalstreek het by stigting Gert Engelbrecht as voorsitter, Stoffel Fritz as vise-voorsitter en Stella de Jager as sekretaris aangewys. Dagbestuurslede by dié geleentheid was Gerhardt Olckers (nasionale voorsitter), Willie Fourie en Nico van Rensburg, hoof uitvoerende beampte. Die opkoms was egter teleurstellend en kan toegeskryf word aan die feit dat die stigting op 'n weeksaand plaasgevind het. Daar was egter nie 'n geskikte lokaal vir die naweek nie, en die stigtingsdatum is toe al uitgestel van 27 Augustus 1994 na Woensdag, 7 September 1994.

Die omsendbrief uit die Hoofkantoor aan Gildelede in Augustus 1994 maak melding van die streekindeling in die ou Transvaal tot op daardie stadium. Die streke wat toe reeds bestaan het, of beoog is, was PWV, Noord-Wes, Noord-Transvaal, Oos-Transvaal en Vaaldriehoek. Dit is egter 'n deel van die globale ontwikkeling van die Boeremusiekgilde wat op sy beurt 'n ander hoofstuk van hierdie verhaal uitmaak.

Dié streek was tot op dié datum deel van Noord-Transvaal. Dit was 'n be-langwekkende gebeurtenis, in elk geval 'n stap vorentoe in Boeremusiek, met die musikant Paul Ferns op die voorpunt van die reëlings vir die stigting. Die plek van byeenkomste staan bekend as Melody's, 'n musiekwinkel op die hoek van Landdros Maré- en Jorissenstraat in Pietersburg. Die plaaslike koerante - Noordelike Review en Die Noord-Transvaler - maak ook daarvan melding.